TARIM FUARI

Celalettin Bilgin

Türk Edebiyatında Bir Çığır: NAMIK KEMAL

28 Aralık 2017 23:59
A
a
 Asıl adı Mehmet Kemal olan Namık Kemal 21 Aralık 1840 günü Tekirdağ'da doğdu. Babası I. Abdülhamit'in müneccimbaşı Mustafa Asım Bey, annesi Koniçalı Abdüllatif Paşa'nın kızı Fatümatül Zehra Hanım'dır.
 Çok küçük yaşta annesi ölünce, Afyon Mal Müdürlüğüne atanan dedesi Abdüllatif Paşa ile Afyon'a gitti. Afyon Mevlevi Dergahında Coşkun Dede'den sema dersleri aldı. Afyon Müftüsü Buharalı Abdülvahit Efendi'den de dersler aldı. 1848'de Abdüllatif Paşa'nın İstanbul'a dönmesi ile sekiz yaşında Beyazıt Külliyesine başlayan Namık Kemal; üç ay burada, dokuz ay da Valide Sultan mektebinde okudu. Meşhur Şakir Efendi'den dersler aldı.
 Namık Kemal 1853 martında, dedesinin Kars Mal Müdürlüğüne atanması nedeniyle Kars'a gitti ve 1854 Temmuz’unda İstanbul'a döndü. Milli Serhat ve hamasi ruhunun uyanışında, Dedesi Abdüllatif Paşa'nın ve Kars'ın Namık Kemal üzerindeki etkisi, sanıldığından çok fazladır.
 15 Mayıs 1855 günü dedesi ile Sofya'ya gitti. İstanbul şairlerinden Eşref Paşa, Sofya'da ona Namık ismini verdi. Dedesinin görevden azli ile 1857'de İstanbul'a döndü ve 1859'da dedesini kaybetti.
 1862'de Tasvir-i Efkar gazetesine girdi. Gazetede pervasız bir edayla yazdığı makaleleri ve 1865'de katıldığı Yeni Osmanlılar Cemiyeti nedeniyle Erzurum'a Vali Muavini olarak sürüldü. 18 Mayıs 1867 günü gizlice Avrupa'ya kaçtı. Avrupa'da kaldığı üç yılda Edebiyat, Felsefe, Sosyoloji, Ekonomi ve Hukuk alanlarındaki bilgisini derinleştirmeye çalıştı. Londra'da 29 Haziran 1868 günü Hürriyet Gazetesini yayımlamaya başladı.
 24 Kasım 1870 günü İstanbul'a döndü ve mücadele arkadaşları ile birlikte İBRET gazetesini çıkardı. Hürriyet Gazetesi ihtilalci, İbret Gazetesi devrimci özellikler taşıyordu. VATAN KASİDESİ'ndeki Hürriyet çığlıkları halk üzerinde büyük tesirler bıraktı.
 Hakir olduysa millet şanına noksan gelir sanma
 Yere düşmekle cevher sakıt olmaz kadr ü kıymetten
 Ne mümkün zülm ile bidad ile imhayı hürriyet
 Çalış idraki kaldır muktedirsen ademiyetten.
 13 Haziran 1872 günü yayınlanmaya başlayan İbret Gazetesinde Hürriyet diye haykıran yazıları nedeniyle, 9 Temmuz 1872 günü gazete 4 ay süre ile kapatılarak yazarları sürüldü. Namık Kemal'de Gelibolu Mutasarrıflığına atandı. 26 Eylül 1872 günü düştüğü Gelibolu yolundan üç ay sonra tekrar İstanbul'a döndü ve kaldığı yerden devam etti. Bir kaç tarihi kişiliğin hayatını, Evrak-ı Perişan adında bastırmak istediyse de kitabının basılması yasaklandı.
 Osmanlı adı her duyana lerze resandır,
 Ecdadımızın heybeti maruf-i cihandır,
 Fırat değişir sanma bu kan yine ol candır.
 Gavgada şehadetle bütün kam alırız biz.
 Osmanlılarız can veririz nam alırız biz.    
  Namık Kemal Vatan Şarkısı'nda olduğu gibi sert söylemlerine İbret Gazetesinde devam edince gazete bir süreliğine kapatıldı. Bu arada Güllü Agop Tiyatrosunu düzenledi. Namık Kemal, VATAN yahut SİLİSTRE piyesini tiyatroda oynamaya başladı.
  VATAN TÜRKÜSÜ
 Yare nişandır tenine erlerin
 Mevt ise son rütbesidir askerin
 Altı da bir, üstü de birdir yerin
 Arş yiğitler vatan imdadına.
  Piyesin halk üzerindeki etkisi oldukça güçlüydü. Halk "Var Olsun Kemal-i Millet" başlığı taşıyan bir mektubu İbret Gazetesine bıraktı. Mektup gazetede basılınca gazete süresiz kapatıldı ve Namık Kemal tutuklanarak Kıbrıs Magosa' ya sürüldü. 30 Mayıs 1876 günü, Abdülaziz tahtan indirilip yerine V. Murad geçince sürgünler affedildi.
  Namık Kemal 7 Haziran 1876 günü İstanbul'a geldi. Ziya Paşa ile Şüray-ı Devlete üye oldu. Bu arada tahta çıkan II. Abdülhamit tarafından Ziya Paşa Suriye Valiliğine gönderildi. Namık Kemal tutuklandı ama mahkemece beraat etti. Maaşı ödenmek şartıyla Midilli adasına yerleşmesine izin verildi. 1877'de Midilli adasına gelen Namık Kemal burada tam beş yıl kaldı.               
 Namık Kemal, 14 Ekim 1884'te Rodos Mutasarrıflığına atandı. Midilli' de zatürre geçiren Namık Kemal, 1886'da tekrar hastalandı. Üzerinde çalıştığı Osmanlı Tarihi bitmek üzereyken kitabın giriş bölümü yayınlandı. Namık Kemal' in kitabı Maarif Nezaretince saraya kötülenerek anlatılınca kitabın basılması yasaklandı. Bu olayla Sakız adasına sürülen Namık Kemal, olay için duyduğu üzüntüsü ile hastalığı birleşince ikinci defa zatürreye tutuldu.
 Artık iyice güçten düşen Namık Kemal, 21 Aralık 1888 günü henüz 48 yaşında hayata veda etti. Evrak-ı Perişan, Deva İstila, Silistre Muhassarası, Akif Bey, Vatan Yahut Silistre, Zavallı Çocuk, Kanije, Gülnihal, İntibah, Osmanlı Tarihi Mukaddimesi (4 cilt), Celalettin Harzemşah, Cezmi ve Kara Bela adlı eserleri yayınlandı. Hayat fırtınası, onu imparatorluğun bir ucundan bir ucuna, daha sonraları da sürgünlere ve Avrupa'ya sürüklemesine rağmen bu kadar kısa ömründe bu kadar esere imza atması edebiyat dünyamızda bir çığır olmuştur. Üstelik okulla alamadığını, hayatta kendi gayret ve çabaları ile kendi kendini eğitmesi fazlasıyla telafi edilmiş bir başarının ta kendisidir. Ve Türk Edebiyatında açtığı bu yeni sayfa başlı başına bir çığırdır zaten.


Sağlıcakla kalın.!
Siir Sanat Edebiyat.com
1000
icon

Henüz yorum yapılmadı,
İlk Yorum yapan siz olun...

alinti yazarlar ALINTI YAZARLAR
hava durumu HAVA DURUMU
anket ANKET

e-gazete E-GAZETE
sayfalar SAYFALAR
arşiv HABER ARŞİVİ
linkler LİNKLER
duyurular DUYURULAR
Bu haber ilginizi çekebilir! Kapat


Eskişehir ve Eskişehirspor haberleri için gerçek kaynağınız Son Haber Gazetesi